ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ
Εαρινό Εξάμηνο Ακαδημαϊκού Έτους 2007 –2008
Διδάσκουσα: Ειρήνη Δασκαλοπούλου
Σκοπός του μαθήματος είναι να βοηθήσει τους φοιτητές στην κατανόηση και την ανάλυση της θεωρίας της επιχείρησης και συγκεκριμένα στην ανάλυση του σχηματισμού των τιμών των αγαθών και των συντελεστών παραγωγής. Στα πλαίσια των διαλέξεων θα αναλυθούν κυρίως τα ζητήματα που αφορούν στη συμπεριφορά της επιχείρησης (τεχνολογία, μεγιστοποίηση κέρδους, ελαχιστοποίηση κόστους, καμπύλες κόστους, προσφορά της επιχείρησης), στην προσφορά του κλάδου, το μονοπώλιο και τη μονοπωλιακή συμπεριφορά, τις αγορές συντελεστών, το ολιγοπώλιο, τη θεωρία παιγνίων, την παραγωγή και ανταλλαγή αγαθών και τα οικονομικά της ευημερίας, καθώς και οι εξωτερικές επιδράσεις, ο ρόλος της τεχνολογίας πληροφοριών, η ασύμμετρη πληροφόρηση και ο χαρακτήρας των δημόσιων αγαθών.
Οι διαλέξεις του μαθήματος θα πραγματοποιούνται κάθε Πέμπτη 17:00-19:00 και Παρασκευή 17:00-19:00.
Οι ώρες γραφείου κατά το τρέχον ακαδημαϊκό έτος είναι κάθε Πέμπτη 15:00-17:00 και Παρασκευή 13:00-15:00.
- Varian, H. (2006) Μικροοικονομική μια σύγχρονη προσέγγιση, Τόμος Β. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική. (βασικό εγχειρίδιο)
- Δρανδάκης, Ε., Μπήτρος, Γ. και Μπαλτάς, Ν. (2003) Μικροοικονομική θεωρία. Επιμ. Εκδοσης Ν. Μπαλτάς. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική.
- Nicholson, W. (1998) Μικροοικονομική θεωρία. Βασικές αρχές και προεκτάσεις. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική.
- Katz, M.L. and Rosen, H.S. (2007) Μικροοικονομική. Αθήνα: Εκδόσεις Επίκεντρο.
- Κώττη, Γ. και Πετράκη – Κώττη, Α. (1991) Μικροοικονομική: θεωρία και εφαρμογές. Αθήνα: Εκδόσεις Σμπίλιας.
Κατά τη διάρκεια του εξαμήνου θα πραγματοποιηθεί ενδιάμεση εξέταση προόδου η οποία θα αφορά στο 30% του τελικού βαθμού και η ημερομηνία διεξαγωγής της οποίας θα ανακοινωθεί κατά τη διάρκεια των διαλέξεων. Ο τελικός βαθμός του μαθήματος θα δίνεται από το βαθμό της τελικής εξέτασης (100%) ή από το σταθμισμένο μέσο όρο των βαθμών προόδου (30%) και τελικής εξέτασης (70%) στην περίπτωση που ο βαθμός προόδου είναι μεγαλύτερος αυτού της τελικής εξέτασης.
Η δομή του μαθήματος αφορά στα παρακάτω κεφάλαια (με αναφορά στο βασικό εγχειρίδιο):
Ø Κεφάλαιο 18 – Τεχνολογία: Εισροές και εκροές, περιγραφή των τεχνολογικών περιορισμών, παραδείγματα τεχνολογίας, σταθερές αναλογίες, τέλεια υποκατάστατα, Cobb-Douglas ιδιότητες της τεχνολογίας, οριακό προϊόν, ο τεχνικός λόγος υποκατάστασης, φθίνον οριακό προϊόν, φθίνον τεχνικός λόγος υποκατάστασης, αποδόσεις κλίμακας.
Ø Κεφάλαιο 19 – Μεγιστοποίηση του κέρδους: τα κέρδη, οργάνωση των επιχειρήσεων, κέρδη και χρηματιστηριακή αξία, σταθεροί και μεταβλητοί συντελεστές, βραχυπρόθεσμη μεγιστοποίηση του κέρδους, συγκριτική στατική, μακροπρόθεσμη μεγιστοποίηση του κέρδους, αντίστροφες καμπύλες ζήτησης συντελεστών, μεγιστοποίηση κέρδους και αποδόσεις κλίμακας, αποκαλυφθείσα κερδοφορία.
Ø Κεφάλαιο 20 – Ελαχιστοποίηση του κόστους: ελαχιστοποίηση του κόστους, αποκαλυφθείσα ελαχιστοποίηση κόστους, αποδόσεις κλίμακας και συνάρτηση κόστους, μακροπρόθεσμο και βραχυπρόθεσμο κόστος, σταθερό και οιονεί σταθερό κόστος, με ανακτήσιμο κόστος.
Ø Κεφάλαιο 21 – Καμπύλες κόστους: μέσο κόστος, οριακό κόστος, οριακό κόστος και μεταβλητό κόστος, μακροπρόθεσμο κόστος, διακριτά επίπεδα μεγέθους εργοστασίου, μακροπρόθεσμο οριακό κόστος.
Ø Κεφάλαιο 22 – Η προσφορά της επιχείρησης: το περιβάλλον της αγοράς, αμιγής ανταγωνισμός, η απόφαση μιας ανταγωνιστικής επιχείρησης για προσφορά, εξαιρέσεις στις αποφάσεις αυτές, η αντίστροφη καμπύλη προσφοράς, κέρδη και πλεόνασμα του παραγωγού, η μακροπρόθεσμη καμπύλη προσφοράς μιας επιχείρησης, μακροπρόθεσμο σταθερό μέσο κόστος.
Ø Κεφάλαιο 23 – Προσφορά του κλάδου: βραχυπρόθεσμη προσφορά του κλάδου, βραχυπρόθεσμη ισορροπία του κλάδου, μακροπρόθεσμη ισορροπία του κλάδου, η μακροπρόθεσμη καμπύλη προσφοράς, σταθεροί συντελεστές και οικονομική πρόσοδος, πρόσοδοι και τιμές, η πολιτική των προσόδων, ενεργειακή πολιτική, τιμολόγηση δύο επιπέδων, το πρόγραμμα δικαιωμάτων.
Ø Κεφάλαιο 24 – Μονοπώλιο: Μεγιστοποίηση κερδών, γραμμική καμπύλη ζήτησης και μονοπώλιο, τιμολόγηση με προσαύξηση του κόστους, αναποτελεσματικότητα του μονοπωλίου, απώλεια ευημερίας λόγω μονοπωλίου, φυσικό μονοπώλιο.
Ø Κεφάλαιο 25 – Μονοπωλιακή συμπεριφορά: πολιτική διάκρισης τιμών, πολιτική διάκρισης τιμών πρώτου βαθμού, πολιτική διάκρισης τιμών δεύτερου βαθμού, πολιτική διάκρισης τιμών τρίτου βαθμού, διμερής τιμολόγηση, μονοπωλιακός ανταγωνισμός, διαφοροποίηση προϊόντος.
Ø Κεφάλαιο 26 – Αγορές συντελεστών: μονοπώλιο στην αγορά του προϊόντος, μονοψώνιο, ανοδικά και καθοδικά μονοπώλια,.
Ø Κεφάλαιο 27 – Ολιγοπώλιο: επιλογή μιας στρατηγικής, ηγεσία ως προς την ποσότητα, ηγεσία ως προς την τιμή, σύγκριση μεταξύ ηγεσίας ως προς την ποσότητα και ηγεσίας ως προς την τιμή, ταυτόχρονος ορισμός ποσότητας, ένα παράδειγμα ισορροπίας κατά Cournot, προσαρμογές προς την ισορροπία, ταυτόχρονος ορισμός τιμής, σύμπραξη, στρατηγικές τιμωρίας.
Ø Κεφάλαιο 28 – Θεωρία παιγνίων: ο πίνακας αποδόσεων ενός παιγνίου, ισορροπία κατά Nash, μεικτές στρατηγικές, το δίλημμα του φυλακισμένου, επαναλαμβανόμενα παίγνια, θωράκιση καρτέλ.
Ø Κεφάλαιο 30 – Ανταλλαγή: το κουτί του Edgeworth, ανταλλαγή, αποτελεσματικές κατά Pareto κατανομές, ανταλλαγή στην αγορά, η άλγεβρα της ισορροπίας, ο νόμος του Warlas, σχετικές τιμές, η ύπαρξη ισορροπίας, ισορροπία και αποτελεσματικότητα, συνέπειες του πρώτου θεωρήματος της οικονομικής της ευημερίας, συνέπειες του δεύτερου θεωρήματος της οικονομικής της ευημερίας.
Ø Κεφάλαιο 31 – Παραγωγή: η οικονομία του Ροβινσώνα Κρούσου, η επιχείρηση, το πρόβλημα του Ροβινσώνα, η σύνθεση, διαφορετικές τεχνολογίες, παραγωγή και πρώτο θεώρημα της οικονομικής της ευημερίας, παραγωγή και δεύτερο θεώρημα της οικονομικής της ευημερίας, παραγωγικές δυνατότητες.
Ø Κεφάλαιο 32 – Ευημερία: άθροιση των προτιμήσεων, συναρτήσεις κοινωνικής ευημερίας, μεγιστοποίηση της ευημερίας, ατομιστικές συναρτήσεις κοινωνικής ευημερίας, ακριβοδίκαιες κατανομές, φθόνος και ισότητα.
Ø Κεφάλαιο 33 – Εξωτερικές επιδράσεις: καπνιστές και μη καπνιστές, οιονεί γραμμικές προτιμήσεις και το θεώρημα του Coase, εξωτερικές επιδράσεις παραγωγής, σήματα της αγοράς, η τραγωδία των κοινών πόρων.
Ø Κεφάλαιο 34 – Τεχνολογία πληροφοριών: ανταγωνισμός των συστημάτων, το πρόβλημα των συμπληρωματικών προϊόντων, παγίδευση, εξωτερικές επιδράσεις δικτύου, αγορές με εξωτερικές επιδράσεις δικτύου, δυναμική της αγοράς, διαχείριση δικαιωμάτων, μοίρασμα της πνευματικής ιδιοκτησίας.
Ø Κεφάλαιο 35 – Δημόσια αγαθά: πότε παρέχεται ένα δημόσιο αγαθό, ιδιωτική παροχή του δημόσιου αγαθού, δωρεάν χρήστης, διάφορα επίπεδα του δημόσιου αγαθού, οιονεί γραμμικές προτιμήσεις και δημόσια αγαθά, σύγκριση με τα ιδιωτικά αγαθά, ψηφοφορία, αποκάλυψη της ζήτησης.
Ø Κεφάλαιο 36 – Ασύμμετρη πληροφόρηση: η αγορά των μεταχειρισμένων αυτοκινήτων, επιλογή ποιότητας, δυσμενής επιλογή, ηθικός κίνδυνος, ηθικός κίνδυνος και δυσμενή επιλογή, σηματοδότηση, ασύμμετρη πληροφόρηση.